Οι επενδύσεις χρυσού στη Μακεδονία και τη Θράκη.

Συμπεράσματα από το ατύχημα στα χρυσορυχεία της Baia Mare στη Ρουμανία, το Δεκέμβριο του 2000

Του Δημήτρη Κούνδουρου *

 I    ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Η αιτία που γράφτηκε το κείμενο αυτό, ήταν η δήλωση του πρωθυπουργού στη Wall Street Journal, ότι «η επένδυση αυτή θα πραγματοποιηθεί με κάθε κόστος».  Θέλησα λοιπόν να περιγράψω αυτό το κόστος για την κοινωνία και το περιβάλλον χρησιμοποιώντας σαν οδηγό το γνωστό ατύχημα στο χρυσορυχείο Baia Mare, στη ΒΔ Ρουμανία.

Ένας άλλος λόγος ήταν η επισήμανση  ότι σπάνια σε παρόμοιες περιπτώσεις το κέρδος της Εταιρίας, συμβαδίζει με το εθνικό συμφέρον. Τα παραδείγματα της Ρουμανίας και της Βουλγαρίας, για να μην αναφερθώ στην Αφρική, είναι νομίζω ενδεικτικά ακόμη και για τον πλέον δύσπιστο.

Επιλέχτηκε η αναφορά στο συγκεκριμένο ατύχημα κυρίως για να αναδειχθεί το γεγονός ότι η πιθανότητα ατυχήματος για λόγους απρόβλεπτους αλλά οπωσδήποτε υπαρκτούς, είναι όχι αμελητέα. Τέλος πρέπει να επισημάνουμε ότι δραματική απαξίωση του περιβάλλοντος, προκαλείται και από την ομαλή εξέλιξη των εξορυκτικών-μεταλλουργικών διαδικασιών.

Σύμφωνα με όσα αναφέρονται στην βιβλιογραφία, πολλά, ιδιαίτερα σημαντικά δεδομένα, δεν έχουν διευκρινιστεί για το ατύχημα, αλλά και γενικά για την λειτουργία των χρυσορυχείων. Οι νομοθεσίες γενικά τα προσπερνούν και οι Εταιρίες ασφαλώς δεν τα ανακοινώνουν. Το ατύχημα της Baia Mare, το σοβαρότερο περιβαλλοντικό ατύχημα στην Ευρώπη μετά από αυτό του Chernobyl, έχει να μας διδάξει πολλά. 

IΙ     ΓΕΝΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ

Το τελευταίο διάστημα βρίσκεται στην επικαιρότητα το θέμα της εκμετάλλευσης του ορυκτού πλούτου με έμφαση τις επενδύσεις της Eldorado SA στη Χαλκιδική και τη Θράκη.

Όχι ασφαλώς χωρίς αιτία, μια που οι συγκεκριμένες επενδύσεις συνάντησαν την οργισμένη αντίδραση των τοπικών κοινωνιών. Η κυβέρνηση αντέδρασε και συνεχίζει να αντιδρά με αψυχολόγητες μεθόδους, όπως συνήθως, δηλαδή με εκφοβισμό, καταστολή, ωμή βία. Που βέβαια δεν οδήγησαν και δεν πρόκειται να οδηγήσουν πουθενά.

Άλλωστε τα παραδείγματα από άλλες παρό-μοιες επενδύσεις που έγιναν σε γειτονικές χώρες μας λένε πολλά. Καταρρίπτουν μάλιστα τους ισχυρισμούς της εταιρίας τόσο για την προσφορά της επένδυσης στην εθνική οικονομία όσο και για το ότι οι επιδράσεις στο περιβάλλον θα είναι αμελητέες και πάντως ελεγχόμενες.

Αν και αυτό το τελευταίο, ως φαίνεται αφήνει αδιάφορη την κυβέρνηση, αν πιστέψουμε τον υφυπουργό ΠΕΚΑ κ. Μάκη Παπαγεωργίου, στο συνέδριο «MINERAL RESOURCES IN GREECE: A DRIVING FORCE FOR ECONOMIC DEVELOPMENT». Ο κ. Παπαγεωργίου δήλωσε ευθαρσώς ότι : «Η εποχή που έπρεπε να βάλουμε στη ζυγαριά την Ανάπτυξη σε σχέση με την Περιβαλλοντική Ευθύνη έχει περάσει ανεπιστρεπτί.  Η εποχή που έπρεπε να επιλέ-ξουμε ανάμεσα σε χιλιάδες θέσεις εργασίας ή στη διαφύλαξη του φυσικού περιβάλλοντος, μας έχει προσπεράσει...»

Όσον αφορά τα παραδείγματα από τις γειτονικές χώρες, θα περιοριστούμε να αναφέρουμε ότι η γειτονική μας Βουλγαρία, την οικονομία της οποίας ανά διαστήματα μας προτείνουν σαν πρότυπο για την Ελλάδα οι τροϊκανοί, τέταρτη παραγωγός χρυσού στην Ευρώπη, έχει μέσο ημερομίσθιο ένα ευρώ ανά ώρα, περίπου 160-200 ευρώ ανά μήνα. Είναι λοιπόν ένα τεράστιο συνειδητό ψέμα, ότι, ο ορυκτός πλούτος μιας χώρας συνδέεται με την οικονομική ανάπτυξη της χώρας. Αποκρύπτουν εσκεμμένα ότι, για να συμβαίνει αυτό, απαραί-τητη προϋπόθεση αποτελεί η ανακατανομή του εθνικού προϊόντος προς όφελος των ασθε-νέστερων τάξεων, και, οπωσδήποτε όχι των όποιων αλλοδαπών «shareholders», που βρί-σκονται πίσω από τις πολυεθνικές εταιρείες και ψάχνουν σαν κοράκια ευκαιρίες κερδοφορίας σ’ όλο τον πλανήτη..

Άρα ο ισχυρισμός για συνεισφορά στην εθνική οικονομία είναι τουλάχιστον άστοχος και ανεπαρκής. Μάλιστα τα αναφερόμενα από την Eldorado έσοδα της εθνικής οικονομίας προκειμένου να αξιολογηθούν, θα έπρεπε να συμψηφιστούν με τις ζημίες από άλλους παραγωγικούς κλάδους της περιοχής, π.χ. του τουρισμού και της αλιείας. Σε μια περιοχή αρδευόμενη με νερά για τα οποία θα υπάρχει υπόνοια ρύπανσης από όξινα διαλύματα βαρέων μετάλλων ή από ενώσεις του κυανίου.

The Danube river basin and the accident sites (Report of the International Task Force for Assessing the Baia  Μare Accident)

The Danube river basin and the accident sites (Report of the International Task Force for Assessing the Baia  Μare Accident)

 
Και πάντως είναι τραγελαφικό να επιδιώκει κάποιος να κάμψει τις λογικές αντιδράσεις και φοβίες των κατοίκων από μια εγκατά-σταση παραγωγής χρυσού, με όλες τις επιπτώσεις που αυτή συνεπάγεται, προσφέ-ροντας σαν αντιστάθμισμα τις όποιες θέσεις εργασίας.

ΙΙΙ   ΤΟ ΣΥΜΒΑΝ

Το 2000, στο μεταλλείο χρυσού της Baia Mare, στην Ρουμανία προκλήθηκε διαρροή 100.000 τόνων υγρών αποβλήτων της μεταλλουργικής κατεργασίας,  εμπλουτισμένων με κυάνιο. Η τοξική λάσπη, μετά τη διαρροή από τη δεξαμενή συγκέντρωσης, ξεκίνησε ένα μακρύ ταξίδι μέσα από τα Καρπάθια Όρη, προς τη λεκάνη του ποταμού Tisza. Σε χρόνο τεσσάρων εβδομάδων ταξίδεψε 2000 χιλιόμετρα από τη Ρουμανία, τη Σλοβακία, την Ουκρανία, την Ουγγαρία, τη Σερβία και το Μαυροβούνιο, καταλήγοντας στη Μαύρη Θάλασσα.

Αυτή η περιοχή των Καρπαθίων είναι υψηλής οικολογικής σημασίας επειδή είναι το τελευταίο καταφύγιο της Ευρώπης για πολλά είδη άγριας πανίδας, όπως η καφέ αρκούδα, ο λύκος, ο λίγκας, ο Ευρωπαϊκός βίσωνας, άλκες, ο χρυσαετός, κ.α.

    

Είναι πολύ σημαντικό όμως εδώ να σημειώ-σουμε, ότι η περιοχή δεν καταστράφηκε μόνο από το ατύχημα της διαρροής των κυανιούχων αποβλήτων, αλλά ότι είχε δραματικά υποβαθμιστεί από την κανονική λειτουργία των χρυσορυχείων. Γεγονός που υπογραμμίζει την καθόλου αθώα για το περιβάλλον ομαλή λειτουργία των εγκατα-στάσεων. Επίσης ότι το ατύχημα δημιου-ργήθηκε λόγω απρόβλεπτων καιρικών συνθηκών, όχι όμως  ιδιαίτερα σπά-νιων. Υπογραμμίζουμε το γεγονός αυτό γιατί έχει ιδιαίτερη σημασία αν ληφθεί υπόψη η σεισμικότητα της περιοχής της Χαλκιδικής.  

Στην περιοχή της Baia Mare, τα αποτεθειμένα στείρα υλικά και τα φτωχά μεταλλεύματα, που ήταν ήδη αναμεμειγμένα με κυάνιο και διάφορες ενώσεις βαρέων μετάλλων, ήταν διαθέσιμα προς πώληση σε πολύ χαμηλές τιμές, όπως είναι η διεθνής πρακτική. Ήταν αποθηκευμένα σε πλήθος ταμιευτήρες τελμάτων. Η Υπηρεσία Περιβαλλοντικής Προστασίας (EPA), κατέγραψε ένα απίστευτο αριθμό 215 τοξικών τελμάτων στην περιοχή, τα οποία μάλιστα ήταν αρκετά κοντά σε κατοικημένες περιοχές.

Η Ρουμανία γνώρισε αυτό που θα μπορούσε να θεωρηθεί ως "νέος" πυρετός του χρυσού στα τέλη της δεκαετίας του 1990, με την έλευση της νέας τεχνολογίας, η οποία είναι σε θέση να ανακτήσει το χρυσό και το ασήμι, που έχει απομείνει στα στείρα των παλαιών εκμεταλ-λεύσεων. Η Aurul SA, (μετέπειτα Transgold), η οποία είναι μια εταιρεία ιδιοκτησίας από κοινού στην Esmeralda Exploration Limited, (Αυστραλία), και της εταιρείας Remin (Ρουμανία), παίρνει τις περιβαλλοντικές άδειες που είναι απαραίτητες για την παραγωγή χρυσού στη Baia Mare, το 1999. 

 

Η Aurul ανακοινώνει ότι θα χρησιμοποιήσει την πιο σύγχρονη, ασφαλή και αποτελεσματική διαθέσιμη τεχνολογία για να ανακτήσει περίπου 1,6 τόνους  χρυσού και 9 τόνους ασήμι ανά έτος, από τις υπάρχουσες λίμνες τελμάτων τα επόμενα 10-12 χρόνια. Κατά ειρωνικό τρόπο, αυτή η προσπάθεια να "καθαρίσει" τρεις τοποθεσίες εναπόθεσης τοξικών αποβλήτων, δεν πάνε εξαρχής τόσο ομαλά όσο προ-βλεπόταν. Στην Baia Mare οι  εργασίες άρχισαν την άνοιξη του 1999 και, πριν από το τέλος του ίδιου έτους δύο επιβεβαιωμένες διαρροές είχε ήδη συμβεί στο απροστάτευτο σύστημα αγωγού που μετέφερε το ιδιαίτερα τοξικό πολφό κυανίου. 

 Επιπλέον σημαντικά λάθη σημειώθηκαν σε πραγματική κατασκευή μιας νέας δεξαμενής υποδοχής λυμάτων. Η χρήση ελαφρών υλικών όπως χώμα αναμειγμένο με ένα σημαντικό ποσοστό άμμου που καλύπτεται από μια πλαστική επένδυση δεν προσφέρεται για την αντιμετώπιση καταστάσεων έκτακτης ανάγκης και ιδιαίτερα για την κατασκευή φράγματος αρκετά υψηλού και όχι αρκετά ανθεκτικού (σύμφωνα με την έκθεση της ομάδας UNEP / OCHA μετά το ατύχημα). Ακριβώς πριν από την παραβίαση του φράγματος οι θερμοκρασίες στην Baia Mare παρέμειναν κάτω από το μηδέν για πέντε εβδομάδες. Ακόμα κι αν λειτουργίες της επεξεργασίας λυμάτων είχαν σταματήσει, είχε αναφερθεί η συσσώρευση όγκου χιονιού ύψους  60-70 cm, η τήξη του οποίου οδήγησε σε μια ανεξέλεγκτη άνοδο της στάθμης του νερού. Επειδή δεν προβλεπόταν μηχανισμός για να ελέγξει την υπερχείλιση των λυμάτων, η στάθμη του νερού στη λίμνη τελμάτων ανέβηκε μέχρι που τελικά δημιουργήθηκε υπερχείλιση και καταστροφή ενός τμήματος από το φράγμα περίπου 25 μέτρα πλάτους και 2,5 μέτρα ύψους.

Η τοξική λάσπη είχε υψηλή περιεκτικότητα σε κυάνιο και άλλα τοξικά βαρέα μέταλλα όπως ο χαλκός και ο ψευδάργυρος. Διέρρευσε στο παραποτάμιο σύστημα του ποταμού Tisza, ενός από τους μεγαλύτερους της Ουγγαρίας. Τα ρυπασμένα με κυάνιο νερά εισδύουν στον Δούναβη και διασχίζουν την Σερβία (11 Φεβ), Βουλγαρία, και Ρουμανία(15 Φεβ). Τελικά καταλήγουν στο δέλτα του Δούναβη στη Μαύρη Θάλασσα (25-28 Φεβ). 

Το ουγγρικό υπουργείο περιβάλλοντος ανακοινώνει την 14^η Φεβρουαρίου ότι « …πέραν της οικολογικής καταστροφής, η ρύπανση με κυάνιο του ποταμού Tisza αποτέλεσε επίσης σοβαρή απειλή για την ανθρώπινη υγεία, λόγω του ότι στο ανώτερο τμήμα του Tisza η περιεκτικότητα σε κυάνιο του νερού ήταν 100 φορές μεγαλύτερη από το ανώτερο επιτρεπτό όριο σε πόσιμο νερό». Αναφορές από την περιοχή μιλούν για εκτεταμένη καταστροφή του οικο-συστήματος του ποταμού και της πανίδας της περιοχής. (1)

Η τραγωδία στη Baia Mare, όχι μόνο απέδειξε τις δυνητικά καταστροφικές συνέπειες της υποβάθμισης (ή αγνόησης) των περιβαλ-λοντικών κινδύνων έναντι του οικονομικού κέρδους, αλλά και αναδείχθηκε σαν μείζον πρόβλημα λόγω της διασυνοριακής ρύπανσης των υδάτων. Από την πηγή της διαρροής ως το σημείο όπου ο ποταμός Tisza εισέρχεται τελικά στον ποταμό Δούναβη, η τοξική ιλύς σκότωσε το σύνολο του πλαγκτόν καθώς και 38 είδη ψαριών συνολικά 1.240 τόνους.

 

Μετά το ατύχημα ανεξάρτητες δοκιμές που πραγματοποίησαν από κοινού η επιτροπή Περιβάλλοντος των Ηνωμένων Εθνών (UNEP) και το Γραφείο των Ηνωμένων Εθνών για το Συντονισμό των Ανθρωπιστικών Υποθέσεων (OCHA) ανέφερε ότι η θνησιμότητα άγριας ζωής μετά τη διαρροή αυξήθηκε κατά 100% για ορισμένα είδη, όπως οι βίδρες και οι κάστορες. Επιπλέον, οι επιστήμονες βρήκαν νεκρούς γλάρους, μαύρους κορμοράνους, βουβό-κυκνους, αλεπούδες, ζαρκάδια, φασιανούς, λαγούς και περιστέρια. 

Οι Οικολογικές επιπτώσεις της διαρροής ήταν τόσο σοβαρές ώστε λιγότερο από το ένα τέταρτο των πριν από τη διαρροή ειδών επέζησαν το καλοκαίρι του ίδιου έτους. Παράλληλα καταστράφηκε η χλωρίδα στο κεντρικό τμήμα του ποταμού Tisza.
Η άγρια ζωή της λεκάνης του ποταμού Tisza δεν ήταν το μόνο θύμα της τοξικής ιλύος. Οι βιομηχανίες αλιείας και ο τουρισμός επίσης υπέστησαν ζημιές. Το πόσιμο νερό κατέστη  ένα σημαντικό πρόβλημα για τα χωριά κοντά στη Baia Mare, για παράδειγμα στη Bozanta Mare, μετρήθηκε 80 φορές το επιτρεπόμενο επίπεδο κυανίου στο νερό των γεωτρήσεων ύδρευσης, σύμφωνα με την έκθεση UNEP / OCHA.

Τελικά, 2,5 εκατομμύρια πολίτες επηρε-άστηκαν σοβαρά λόγω του μολυσμένου πόσιμου νερού, αλλά και χρειάστηκαν αυξημένου κόστους εγκαταστάσεις υγιεινής για την αντιμετώπιση του προβλήματος. (2)

ΙV ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΚΥΑΝΙΟ

Το κυάνιο είναι έντονα και σχεδόν ακαριαία τοξικό για τους ζωντανούς οργανισμούς, συμπεριλαμβανομένων των ανθρώπων, επειδή δεν επιτρέπει την πρόσληψη του οξυγόνου από τα κύτταρα. Τα ψάρια είναι περίπου χίλιες φορές περισσότερο ευαίσθητα στο κυάνιο από τους ανθρώπους. Συνεπώς τα ψάρια είναι άριστος δείκτης της παρουσίας κυανίου στο νερό (αν τα ψάρια επιβιώσουν μετά την έκθεση, τότε δεν έχει θιγεί καμιά άλλη μορφή ζωής). Το κυάνιο ωστόσο, δεν παραμένει στο περιβάλλον για μεγάλο χρονικό διάστημα και δεν είναι βιοσυσωρευτικό στους έμβιους οργανισμούς (συμπεριλαμβανομένων των ανθρώπων)

V  ΤA ΤΟΞΙΚΑ ΥΠΟΛΕΙΜΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΜΕΤΑΛΛΕΥΜΑΤΟΣ.

Παρά τα παραπάνω, τα τυπικά κυανιούχα απόβλητα, που προέρχονται από τις διαδικασίες έκπλυσης των μεταλλευμάτων χρυσού, είναι αρκετά πολύπλοκα χημικά και περιέχουν διαλύματα με υψηλές συγκεντρώσεις ενώσεων του κυανίου τόσο στα ιζήματα όσο και στα προϊόντα που προκύπτουν από την διάσπαση των αρχικών χημικών ενώσεων. Συνήθως ούτε οι νομοθετούντες, αλλά ούτε το κοινό, γνωρίζουν τα πραγματικά χημικά συστατικά των τοξικών αυτών αποβλήτων, τις περιεκτικότητες, και τις επιδράσεις τους στην υγεία των οργανισμών.

Είναι νομίζω σημαντικό να αναφέρουμε ότι τα διαθέσιμα στο κοινό στοιχεία από την τοξική λάσπη στη Ρουμανία, ανέφεραν μόνο το ολικό κυάνιο, και επιλεγμένες αναλύσεις χαλκού, μαγγανίου, σιδήρου, μολύβδου και ψευδαργύρου, για τα δείγματα που είχαν συλλεγεί στον ποταμό Tisza. Δεν έχουν γίνει ποτέ γνωστές λεπτομερείς αναλύσεις των διαλυμάτων σε πραγματικές διαδικασίες επεξεργασίας των μεταλλευμάτων. Ούτε βέβαια επιπλέον στοιχεία από τη λήψη των δειγμάτων της διαρροής στα διάφορα σημεία του ποταμού (θερμοκρασία, ειδική αγωγιμότητα, ή pΗ). Αυτά τα δεδομένα θα ήταν ιδιαίτερα χρήσιμα για την κατανόηση της τοξικότητας μιας λάσπης τέτοιας προέλευσης. ((3)

Η αναφορά της UNEP για την Baia Mare σημειώνει ότι αυξημένες συγκεντρώσεις ολικού κυανίου ανιχνεύτηκαν σε μια περιοχή εκατοντάδων χιλιομέτρων προς τη ποτάμια ροή για ένα χρονικό διάστημα τεσσάρων εβδομάδων από το ατύχημα. Αυτό αποδεικνύει ότι οι ενώσεις κυανίου στην συγκεκριμένη τουλάχιστον περίπτωση δεν διασπάστηκαν ταχέως. (3)

 

VΙ  Η ΑΠΑΓΟΡΕΥΣΗ ΧΡΗΣΗΣ ΚΥΑ-ΝΙΟΥ ΣΤΗΝ ΟΥΓΓΑΡΙΑ.

Στις αρχές Δεκεμβρίου 2010, οι βουλευτές του ουγγρικού κοινοβουλίου ψήφισαν με μια μη αναμενόμενη ευρεία πλειοψηφία, την απαγόρευση κάθε μεταλλουργικής διαδικασίας που βασίζεται στο κυάνιο. Η Ουγγαρία είναι το πρώτο μέλος της ΕΕ που τολμά ένα τόσο προοδευτικό βήμα. Χρειάστηκαν σχεδόν δέκα χρόνια να περάσουν από το ατύχημα της Baia Mare για να γίνει αυτό εφικτό. Αποκτά μάλιστα ιδιαίτερη σημασία λόγω της αλματώδους αύξησης της τιμής του χρυσού στη διεθνή αγορά, που επιτρέπει την εκμετάλλευση μη αξιοποιήσιμων στο παρελθόν κοιτασμάτων. Το κυάνιο επίσης είναι ιδιαίτερα φτηνό και για το λόγο αυτό, σε συνδυασμό με την τοξικότητα του, χρησιμοποιήθηκε στους θαλάμους αερίων των Ναζί, με τη μορφή πέλετς του Zyklon B.

Παρά την τοξικότητα του, η ΕΕ επιτρέπει τη χρήση του κυανίου (αντί να προωθεί άλλα υπάρχοντα χημικά πολύ λιγότερο τοξικά), με την ιδέα ότι ασφαλώς πρέπει να προστατεύεται το περιβάλλον, αλλά πρωτίστως ενδιαφέρει η ανταγωνιστικότητα της οικονομίας. Έτσι, αν και οι μνήμες από το ατύχημα της Baia Mare είναι ακόμη ζωντανές, προκαλεί απορία πως τεράστιες ποσότητες κυανίου, εξακολουθούν, στην σημερινή Ευρώπη, να χρησιμοποιούνται στις εξορυκτικές δραστηριότητες επεξεργασίας χρυσού.

Μια σφυγμομέτρηση στην Ουγγαρία στις αρχές του Δεκέμβρη 2009 έδωσε το 74% των συμμετεχόντων, να ευνοεί την απαγόρευση του κυανίου στην μεταλλευτική δραστηριότητα, ενώ μια αντίστοιχη στη Ρουμανία με το ίδιο ερώτημα τον Απρίλιο του 2008 έδωσε 66% υπέρ της απαγόρευσης. Η καμπάνια για «Ουγγαρία ελεύθερη από κυάνιο» οργανώ-θηκε  από πολλές ΜΚΟ, όπως η «Protect the Future”, “Greenpeace Hungary”, “Friends of the Earth Hungary”, αλλά και το LMP – το πράσινο κόμμα της Ουγγαρίας. Στην καμπάνια αυτή, στη πορεία ανάπτυξης της, συμπα-ρατάχθηκαν 50 ουγγρικές ΜΚΟ και 13 που είχαν έδρα την ΕΕ, συμπεριλαμβανομένων της Ρουμανίας και Βουλγαρίας.  

 

VIΙ     ΕΠΙΛΟΓΟΣ -ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ.

 

  Ο ορυκτός πλούτος αποτελεί μόνο υπό προϋποθέσεις εθνικό πλούτο  (οι δυο πιο φτωχές χώρες της Ευρώπης είναι η Βουλ-γαρία και η Ρουμανία, οι οποίες  είναι χώρες  πλούσιες σε ορυκτά και είναι παραγωγοί χρυσού ).

Η οικονομική συνεισφορά μιας επένδυσης στην οικονομία είναι θετική μόνο εφόσον συνυπολογίζεται το οικονομικό περιβ/ντικό κόστος.

Μια επένδυση αυτής της μορφής αποκλείει ή περιορίζει συστηματικά άλλες οικονομικές δραστηριότητες π.χ. τουρισμός, αλιεία, αγροτικά. (μελέτη Γεωπονικού Πανεπιστημίου)

Οι τοξικές επιπτώσεις στον άνθρωπο και το περιβάλλον είναι μη ελέγξιμες, λόγω των πολύπλοκων χημικών ενώσεων και των λοιπών προϊόντων της διάσπασης του κυανίου.

Οι πολιτικές της νεοφιλελεύθερης  “ανάπτυξης” (ή όπως εννοεί τον όρο «αειφόρος ανάπτυξη» η κυβέρνηση) είναι καταστροφικές τόσο για το περιβάλλον όσο και για την οικονομία.  

 

ΠΕΡΙΣΤΕΡΙ 31 ΜΑΡΤΙΟΥ 2013

*Γεωλόγος, Πρόεδρος του Περιβαλλοντικού Συλλόγου Περιστερίου.

Βιβλιογραφία  :

(1)             The Baia Mare Gold Mine Cyanide Spill : Causes, Impacts and Liability. Report from Greenpeace 12 Apr 2000.

(2)             http://livebettermagazine.com/eng/

(3)           More Cyanide Uncertainties. Lessons From the Baia Mare, Romania, Spill – Water Quality and Politics. Robert Moran, Ph.D. Mineral Policy Center. 2001

(4)             Soshalkidiki  Τεύχος 1 • Φεβρουάριος 2013

   Άλλες πηγές από το διαδίκτυο.